Rozporządzenie
Ministra Środowiska
z dnia 11 lutego 2004 r.
w sprawie klasyfikacji dla prezentowania stanu wód powierzchniowych i podziemnych,
sposobu prowadzenia monitoringu oraz sposobu interpretacji wyników i prezentacji
stanu tych wód
(Dz. U. Nr 32, poz. 284)
Na podstawie art. 49 ust. 4 pkt 1 i 2 lit. a-c i lit. e-g oraz pkt 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (Dz. U. Nr 115, poz. 1229, z późn. zm.) zarządza się, co następuje:
§ 1. 1. Rozporządzenie określa:
1) klasyfikację dla prezentowania stanu:
a) wód powierzchniowych,
b) wód podziemnych;
2) sposób prowadzenia monitoringu stanu wód powierzchniowych i podziemnych, uwzględniający:
a) kryteria wyznaczania punktów poboru próbek do badań,
b) zakres i częstotliwość badań,
c) wybór elementów jakości,
d) metodyki referencyjne badań oraz warunki zapewnienia jakości danych,
e) sposób oceny wyników badań,
f) zakres badań jakości wód powierzchniowych i podziemnych wykonywanych przez Głównego Inspektora Ochrony Środowiska;
3) sposób interpretacji wyników i prezentacji stanu wód powierzchniowych i podziemnych.
§ 2. 1. Wprowadza się klasyfikację dla prezentowania stanu wód powierzchniowych obejmującą pięć klas jakości tych wód, z uwzględnieniem kategorii jakości wody A1, A2 i A3, określonych w przepisach w sprawie wymagań, jakim powinny odpowiadać wody powierzchniowe wykorzystywane do zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia:
1) klasa I - wody o bardzo dobrej jakości:
a) spełniają wymagania określone dla wód powierzchniowych wykorzystywanych do zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia, w przypadku ich uzdatniania sposobem właściwym dla kategorii A1,
b) wartości wskaźników jakości wody nie wskazują na żadne oddziaływania antropogeniczne;
2) klasa II - wody dobrej jakości:
a) spełniają w odniesieniu do większości wskaźników jakości wody wymagania określone dla wód powierzchniowych wykorzystywanych do zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia, w przypadku ich uzdatniania sposobem właściwym dla kategorii A2,
b) wartości biologicznych wskaźników jakości wody wykazują niewielki wpływ oddziaływań antropogenicznych;
3) klasa III - wody zadowalającej jakości:
a) spełniają wymagania określone dla wód powierzchniowych wykorzystywanych do zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia, w przypadku ich uzdatniania sposobem właściwym dla kategorii A2,
b) wartości biologicznych wskaźników jakości wody wykazują umiarkowany wpływ oddziaływań antropogenicznych;
4) klasa IV - wody niezadowalającej jakości:
a) spełniają wymagania określone dla wód powierzchniowych wykorzystywanych do zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia, w przypadku ich uzdatniania sposobem właściwym dla kategorii A3,
b) wartości biologicznych wskaźników jakości wody wykazują, na skutek oddziaływań antropogenicznych, zmiany ilościowe i jakościowe w populacjach biologicznych;
5) klasa V - wody złej jakości:
a) nie spełniają wymagań dla wód powierzchniowych wykorzystywanych do zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia,
b) wartości biologicznych wskaźników jakości wody wykazują, na skutek oddziaływań antropogenicznych, zmiany polegające na zaniku występowania znacznej części populacji biologicznych.
§ 3. 1. Wprowadza się trzy kategorie hydromorfologicznego stanu wód powierzchniowych: stan bardzo dobry, stan dobry, stan umiarkowany.
2. Sposób określania hydromorfologicznego stanu wód powierzchniowych oraz charakterystykę poszczególnych kategorii, o których mowa w ust. 1, określa załącznik nr 2 do rozporządzenia.
§ 4. 1. Wprowadza się klasyfikację dla prezentowania stanu wód podziemnych obejmującą pięć klas jakości tych wód, z uwzględnieniem przepisów w sprawie wymagań dotyczących jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi:
1) klasa I - wody o bardzo dobrej jakości:
a) wartości wskaźników jakości wody są kształtowane jedynie w efekcie naturalnych procesów zachodzących w warstwie wodonośnej,
b) żaden ze wskaźników jakości wody nie przekracza wartości dopuszczalnych jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi;
2) klasa II - wody dobrej jakości:
a) wartości wskaźników jakości wody nie wskazują na oddziaływania antropogeniczne,
b) wskaźniki jakości wody, z wyjątkiem żelaza i manganu, nie przekraczają wartości dopuszczalnych jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi;
3) klasa III - wody zadowalającej jakości:
a) wartości wskaźników jakości wody są podwyższone w wyniku naturalnych procesów lub słabego oddziaływania antropogenicznego,
b) mniejsza część wskaźników jakości wody przekracza wartości dopuszczalne jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi;
4) klasa IV - wody niezadowalającej jakości:
a) wartości wskaźników jakości wody są podwyższone w wyniku naturalnych procesów oraz słabego oddziaływania antropogenicznego,
b) większość wskaźników jakości wody przekracza wartości dopuszczalne jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi;
5) klasa V - wody złej jakości:
a) wartości wskaźników jakości wody potwierdzają oddziaływania antropogeniczne,
b) woda nie spełnia wymagań określonych dla wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi.
§ 5. 1. Stan ilościowy wód podziemnych określa wielkość rezerw zasobów wodnych, w granicach regionu wodnego.
2. Stan ilościowy wód podziemnych ustala się, porównując wielkość ustalonych zasobów dyspozycyjnych wód podziemnych wyrażonych w m3/d z:
1) wielkością rzeczywistego średniego poboru wody w danym roku wyrażonego w m3/d albo
2) wielkością poboru wody w danym roku wynikającego z pozwoleń wodnoprawnych wyrażonego w m3/d.
3. Stan ilościowy wód podziemnych uznaje się:
1) za słaby, gdy średni pobór w roku jest równy lub wyższy od zasobów dyspozycyjnych;
2) za dobry, gdy zasoby dyspozycyjne są wyższe od średniego poboru w roku.
§ 6. 1. Monitoring stanu wód powierzchniowych prowadzi się w następujących zakresach:
1) diagnostycznym - monitoring diagnostyczny;
2) operacyjnym - monitoring operacyjny;
3) badawczym - monitoring badawczy.
2. Zakres badań prowadzonych w monitoringu diagnostycznym obejmuje określenie w wodach powierzchniowych wartości wszystkich wskaźników jakości wody określonych w załączniku nr 1 do rozporządzenia.
3. W monitoringu diagnostycznym badania wskaźników jakości wody, o których mowa w ust. 2, prowadzi się z częstotliwością:
1) jeden raz na miesiąc - w odniesieniu do wskaźników fizycznych, wskaźników tlenowych, wskaźników biogennych, wskaźników zasolenia i wskaźników mikrobiologicznych;
2) jeden raz na kwartał - w odniesieniu do wskaźników biologicznych oraz metali, w tym metali ciężkich;
3) jeden raz na rok - w odniesieniu do wskaźników zanieczyszczeń przemysłowych oraz wskaźników biologicznych - makrobezkręgowców bentosowych.
4. W przypadku stwierdzenia na podstawie rozpoznania oddziaływań antropogenicznych obecności w wodach substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego lub prawdopodobieństwa ich obecności, zakres badań prowadzonych w monitoringu diagnostycznym rozszerza się o te substancje; w przypadku stwierdzenia ich obecności, badania, z wyjątkiem kadmu i rtęci, należy prowadzić z częstotliwością jeden raz na miesiąc, aż do stwierdzenia braku obecności tych substancji na poziomie przekraczającym próg oznaczalności.
5. Zakres i częstotliwość badań prowadzonych w monitoringu operacyjnym określa się, uwzględniając wyniki badań uzyskane w ramach monitoringu diagnostycznego.
6. Zakres i częstotliwość badań prowadzonych w monitoringu badawczym określa się każdorazowo w razie konieczności zidentyfikowania zanieczyszczeń przypadkowych lub spowodowanych awarią.
§ 7. 1. Przy wyznaczaniu punktów poboru próbek do badań wód powierzchniowych uwzględnia się kryteria obejmujące warunki wyboru oraz lokalizację i ilość punktów w obrębie badanego cieku naturalnego, jeziora lub sztucznego zbiornika wodnego.
2. Monitorowaniem obejmuje się wody powierzchniowe, które spełniają co najmniej jeden z następujących warunków:
1) posiadają zlewnie o powierzchni większej niż 2.500 km2;
2) posiadają zlewnie o powierzchni mniejszej niż 2.500 km2, lecz są ważne ze względu na dynamikę przepływu wody;
3) przekraczają lub stanowią granice państwa;
4) stanowią podstawę oszacowania wielkości ładunków zanieczyszczeń przekraczających granice państwa lub wprowadzanych do środowiska morskiego Bałtyku.
3. Lokalizacja i liczba punktów poboru próbek do badań wód w obrębie badanego cieku, jeziora lub sztucznego zbiornika wodnego ma zapewnić:
1) reprezentatywność wpływu zagrożeń wywołanych przez punktowe i rozproszone źródła zanieczyszczeń;
2) przeprowadzenie oceny wpływu oddziaływań punktowego źródła zanieczyszczeń;
3) przeprowadzenie oceny wpływu oddziaływań wielu punktowych źródeł zanieczyszczeń;
4) przeprowadzenie oceny wpływu oddziaływań wywieranych przez obszarowe źródła zanieczyszczeń.
4. Pobieranie próbek do badań wód powierzchniowych prowadzi się zgodnie z odpowiednimi Polskimi Normami.
§ 8. 1. Monitoring stanu wód podziemnych prowadzi się w następujących zakresach:
1) diagnostycznym - monitoring diagnostyczny;
2) operacyjnym - monitoring operacyjny;
3) badawczym - monitoring badawczy.
2. Zakres badań prowadzonych w monitoringu diagnostycznym obejmuje określenie w wodach podziemnych wartości wskaźników jakości wody, określonych w załączniku nr 3 do rozporządzenia.
3. Zakres badań prowadzonych w monitoringu diagnostycznym prowadzący monitoring może rozszerzyć o inne wskaźniki jakości wody charakteryzujące rodzaj oddziaływań antropogenicznych mających bezpośredni wpływ na badany zbiornik wód podziemnych.
4. Badania wskaźników jakości wody w monitoringu diagnostycznym prowadzi się z częstotliwością:
1) co 3 lata - badania wód podziemnych swobodnych;
2) co 6 lat - badania wód podziemnych naporowych.
5. Zakres badań prowadzonych w monitoringu operacyjnym obejmuje określenie w wodach podziemnych wartości następujących wskaźników jakości wody: temperatury, przewodności, odczynu, tlenu rozpuszczonego, amoniaku, azotanów, azotynów, chlorków, siarczanów, fosforanów, wodorowęglanów, sodu, potasu, wapnia, magnezu, manganu i żelaza.
6. Prowadzący monitoring może rozszerzyć zakres badań o inne wskaźniki jakości wody, których wartości stwierdzone na podstawie monitoringu diagnostycznego mieszczą się w IV lub V klasie jakości wód podziemnych, oraz o inne wskaźniki jakości wody charakteryzujące rodzaj oddziaływań antropogenicznych mających bezpośredni wpływ na wodę w badanym zbiorniku wód podziemnych.
7. Badania wskaźników jakości wody w monitoringu operacyjnym prowadzi się z następującą częstotliwością:
1) corocznie, z wyłączeniem roku, w którym jest prowadzony monitoring diagnostyczny - badania wód podziemnych swobodnych;
2) co 3 lata po monitoringu diagnostycznym - badania wód podziemnych naporowych.
8. Zakres i częstotliwość badań prowadzonych w monitoringu badawczym określa się każdorazowo w razie konieczności zidentyfikowania zanieczyszczeń przypadkowych lub spowodowanych awarią.
§ 9. 1. Przy wyznaczaniu punktów poboru próbek do badań wód podziemnych uwzględnia się kryteria obejmujące warunki wyboru monitorowanego zbiornika wód podziemnych, lokalizację punktów w obrębie badanego zbiornika wód podziemnych, warunki techniczne punktów oraz ich liczbę.
2. Monitorowaniem obejmuje się zbiorniki wód podziemnych narażone na oddziaływania antropogeniczne, które spełniają co najmniej jeden z następujących warunków:
1) zasoby dyspozycyjne są większe od 10.000 m3/d;
2) stanowią jedyne źródło zaopatrzenia w wodę;
3) parametry hydrogeologiczne przynajmniej jednej z warstw wodonośnych zbiornika wód podziemnych spełniają warunki: miąższość powyżej 5 m, przewodność ponad 50 m2/d, wydajność potencjalna studni powyżej 5 m3/h;
4) są zlokalizowane w obrębie obszarów chronionych, na których o rozwoju biosfery decydują warunki hydrogeologiczne;
5) są zlokalizowane w obszarach przygranicznych, gdzie występują lub mogą występować przepływy transgraniczne wód.
3. Lokalizacja punktów poboru próbek do badań w obrębie badanego zbiornika wód podziemnych ma:
1) zapewnić reprezentatywność dla struktur hydrogeologicznych;
2) umożliwić przeprowadzenie oceny jakości wód poziomów wodonośnych objętych eksploatacją;
3) uniemożliwić wpływ oddziaływań lokalnych źródeł zanieczyszczeń.
4. Liczba punktów poboru próbek do badań w obrębie danego zbiornika wód podziemnych zależy od:
1) jego wielkości (powierzchni);
2) komplikacji warunków hydrogeologicznych;
3) intensywności oddziaływań antropogenicznych;
4) podatności na wpływ oddziaływań antropogenicznych.
5. Punktami poboru próbek do badań mogą być otwory studzienne, piezometry, obudowane źródła, które spełniają następujące warunki techniczne:
1) umożliwiają selektywne ujmowanie wody z badanego poziomu wodonośnego;
2) są sprawne hydraulicznie i umożliwiają prawidłowe pobieranie próbek wody;
3) zostały wykonane z materiałów niezmieniających składu chemicznego wody.
6. Pobieranie próbek do badań wód podziemnych prowadzi się zgodnie z odpowiednimi Polskimi Normami.
§ 10. Planowanie i realizacja monitoringu wód powierzchniowych i podziemnych ma uwzględniać rozpoznanie jakości wód i dostarczenie informacji na potrzeby gospodarowania wodami.
§ 11. Metodyki referencyjne badań wskaźników jakości wód powierzchniowych i podziemnych oraz warunki zapewnienia jakości danych uwzględniające granice oznaczalności, precyzję i dokładność metodyk referencyjnych są określone w załączniku nr 4 do rozporządzenia.
§ 12. Ocenę wyników badań prowadzi się zgodnie z wymaganiami normy PN-EN ISO/IEC 17025:2001.
§ 13. 1. Określenia jakości wód powierzchniowych dokonuje się na podstawie badań prowadzonych w jednym punkcie pomiarowym.
2. W punkcie pomiarowym dopuszcza się określenie jakości wód powierzchniowych w zakresie spełniania wymagań określonych dla różnych sposobów użytkowania wód.
3. Dla każdego wskaźnika jakości wody zmierzonego z częstotliwością jeden raz na miesiąc wyznacza się wartość stężenia odpowiadającą percentylowi 90, a w przypadku mniejszej częstotliwości badań przyjmuje się najmniej korzystną wartość stężenia.
4. Określenia klasy jakości wód powierzchniowych dokonuje się, porównując wyznaczone wartości stężeń poszczególnych wskaźników jakości wody, z wyłączeniem wskaźników jakości wód występujących w warunkach naturalnych w podwyższonych stężeniach, z wartościami granicznymi określonymi w załączniku nr 1 do rozporządzenia, przyjmując klasę obejmującą 90% wartości.
§ 14. 1. Prezentacji stanu wód powierzchniowych dokonuje się w formie graficznej, tabelarycznej i opisowej.
2. Rodzaje ocen badań monitoringowych wód powierzchniowych oraz sposób przedstawienia wyników klasyfikacji wód powierzchniowych są określone w załączniku nr 5 do rozporządzenia.
§ 15. 1. Określenia jakości wód podziemnych dokonuje się na podstawie badań prowadzonych w jednym punkcie pomiarowym.
2. Określenia klasy jakości wód podziemnych dokonuje się, porównując wartości stężeń poszczególnych wskaźników jakości wody z wartościami granicznymi określonymi w załączniku nr 3 do rozporządzenia.
3. Ustalając klasy jakości wód podziemnych, dopuszcza się przekroczenie wartości granicznych trzech wskaźników jakości wody; przekroczenie wartości granicznych wskaźników jakości wody mieści się w granicach przyjętych dla bezpośrednio niższej klasy jakości wody.
4. Niedopuszczalne jest przekroczenie wartości granicznych następujących wskaźników jakości wody: arsenu, amoniaku, azotanów, azotynów, fluorków, chromu, kadmu, miedzi, niklu, ołowiu, rtęci, cyjanków, fenoli, pestycydów, wielopierścieniowych węglowodorów, olejów mineralnych, substancji powierzchniowo czynnych anionowych.
§ 16. 1. Prezentacji stanu wód podziemnych dokonuje się w formie graficznej, tabelarycznej i opisowej.
2. Rodzaje ocen badań monitoringowych wód podziemnych oraz sposób przedstawienia wyników klasyfikacji wód podziemnych są określone w załączniku nr 6 do rozporządzenia.
§ 17. Oceny jakości wód powierzchniowych i wód podziemnych dokonuje się na podstawie badań prowadzonych w ramach monitoringu diagnostycznego, operacyjnego i badawczego.
§ 18. Główny Inspektor Ochrony Środowiska wykonuje badania w zakresie:
1) jakości wód powierzchniowych w wybranych zlewniach posiadających wieloletni zbiór danych pomiarowych;
2) jakości wód podziemnych w wybranych zbiornikach wód podziemnych;
3) programów rozpoznawczych monitoringu wód powierzchniowych i wód podziemnych;
4) programów rozpoznawczych na potrzeby wstępnej oceny sposobu wykorzystania wód zlewni.
§ 19. Rozporządzenie traci moc z dniem 1 stycznia 2005 r.
§ 20. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
Minister Środowiska: w z. K. Szamałek
Załączniki do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 11 lutego 2004 r. (poz. 284)
Załącznik nr 1
WARTOŚCI GRANICZNE WSKAŹNIKÓW JAKOŚCI WODY W KLASACH JAKOŚCI WÓD POWIERZCHNIOWYCH
|
Lp. |
Wskaźnik jakości wody |
Jednostka |
Wartości graniczne w klasach I-V | |||||
|
I |
II |
III |
IV |
V | ||||
|
1 |
2 |
3 |
4 |
5 |
6 |
7 |
8 | |
|
Wskaźniki fizyczne | ||||||||
|
1 |
Temperatura wody |
°C |
22 |
24 |
26 |
28 |
>28 | |
|
2 |
Zapach |
krotność |
1 |
3 |
10 |
20 |
>20 | |
|
3 |
Barwa |
mg Pt/l |
5 |
10 |
20 |
50 |
>50 | |
|
4 |
Zawiesiny ogólne |
mg/l |
15 |
25 |
50 |
100 |
>100 | |
|
5 |
Odczyn |
pH |
6,5-8,5 |
6,0-8,5 |
6,0-9,0 |
5,5-9,0 |
<5,5 lub >9,0 | |
|
Wskaźniki tlenowe | ||||||||
|
6 |
Tlen rozpuszczony |
mg O2/l |
7 |
6 |
5 |
4 |
<4 | |
|
7 |
BZT5 |
mg O2/l |
2 |
3 |
6 |
12 |
>12 | |
|
8 |
ChZT-Mn |
mg O2/l |
3 |
6 |
12 |
24 |
>24 | |
|
9 |
ChZT-Cr |
mg O2/l |
10 |
20 |
30 |
60 |
>60 | |
|
10 |
Ogólny węgiel organiczny |
mg C/l |
5 |
10 |
15 |
20 |
>20 | |
|
Wskaźniki biogenne | ||||||||
|
11 |
Amoniak |
mg NH4/l |
0,5 |
1 |
2 |
4 |
>4 | |
|
12 |
Azot Kjeldahla |
mg N/l |
0,5 |
1 |
2 |
4 |
>4 | |
|
13 |
Azotany |
mg NO3/l |
5 |
15 |
25 |
50 |
>50 | |
|
14 |
Azotyny |
mg NO2/l |
0,03 |
0,1 |
0,5 |
1,0 |
>1,0 | |
|
15 |
Azot ogólny |
mg N/l |
2,5 |
5 |
10 |
20 |
>20 | |
|
16 |
Fosforany |
mg PO4/l |
0,2 |
0,4 |
0,7 |
1,0 |
>1,0 | |
|
17 |
Fosfor ogólny |
mg P/l |
0,2 |
0,4 |
0,7 |
1,0 |
>1,0 | |
|
Wskaźniki zasolenia | ||||||||
|
18 |
Przewodność w 20 °C |
µS/cm |
500 |
1.000 |
1.500 |
2.000 |
>2.000 | |
|
19 |
Substancje rozpuszczone |
mg/l |
300 |
500 |
800 |
1.200 |
>1.200 | |
|
20 |
Zasadowość ogólna |
mg CaCO3/l |
>200 |
100 |
20 |
10 |
<10 | |
|
21 |
Siarczany |
mg SO4/l |
100 |
150 |
250 |
300 |
>300 | |
|
22 |
Chlorki |
mg Cl/l |
100 |
200 |
300 |
400 |
>400 | |
|
23 |
Wapń |
mg Ca/l |
50 |
100 |
200 |
400 |
>400 | |
|
24 |
Magnez |
mg Mg/l |
25 |
50 |
100 |
200 |
>200 | |
|
25 |
Fluorki |
mg F/l |
0,5 |
1,0 |
1,5 |
1,7 |
>1,7 | |
|
Metale, w tym metale ciężkie1) | ||||||||
|
26 |
Arsen |
mg As/l |
0,01 |
0,01 |
0,05 |
0,100 |
>0,100 | |
|
27 |
Bar |
mg Ba/l |
0,1 |
0,1 |
0,5 |
1,0 |
>1,0 | |
|
28 |
Bor |
mg B/l |
0,5 |
1,0 |
2,0 |
4,0 |
>4,0 | |
|
29 |
Chrom ogólny |
mg Cr/l |
0,05 |
0,05 |
0,05 |
0,10 |
>0,10 | |
|
30 |
Chrom (VI) |
mg Cr/l |
0,02 |
0,02 |
0,02 |
0,04 |
>0,04 | |
|
31 |
Cynk |
mg Zn/l |
0,3 |
0,5 |
1 |
2 |
>2 | |
|
32 |
Glin |
mg Al/l |
0,1 |
0,2 |
0,4 |
0,8 |
>0,8 | |
|
33 |
Kadm |
mg Cd/l |
0,0005 |
0,001 |
0,001 |
0,005 |
>0,005 | |
|
34 |
Mangan |
mg Mn/l |
0,05 |
0,1 |
0,5 |
1,0 |
>1,0 | |
|
35 |
Miedź |
mg Cu/l |
0,02 |
0,04 |
0,06 |
0,100 |
>0,100 | |
|
36 |
Nikiel |
mg Ni/l |
0,01 |
0,02 |
0,05 |
0,2 |
>0,2 | |
|
37 |
Ołów |
mg Pb/l |
0,01 |
0,01 |
0,02 |
0,05 |
>0,05 | |
|
38 |
Rtęć |
mg Hg/l |
0,0005 |
0,001 |
0,001 |
0,005 |
>0,005 | |
|
39 |
Selen |
mg Se/l |
0,01 |
0,01 |
0,02 |
0,04 |
>0,04 | |
|
40 |
Żelazo |
mg Fe/l |
0,1 |
0,3 |
1,0 |
2,0 |
>2,0 | |
|
Wskaźniki zanieczyszczeń przemysłowych | ||||||||
|
41 |
Cyjanki wolne |
mg CN/l |
0,02 |
0,02 |
0,05 |
0,05 |
>0,05 | |
|
42 |
Fenole (indeks fenolowy) |
mg/l |
0,001 |
0,005 |
0,01 |
0,05 |
>0,05 | |
|
43 |
Pestycydy2) |
µg/l |
0,1 |
1,0 |
2,5 |
5,0 |
>5 | |
|
44 |
Substancje powierzchniowo czynne anionowe |
mg/l |
0,1 |
0,2 |
0,5 |
1,0 |
>1,0 | |
|
45 |
Oleje mineralne (indeks oleju mineralnego) |
mg/l |
0,01 |
0,05 |
0,20 |
0,5 |
>0,5 | |
|
46 |
Wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne3) |
µg/l |
0,01 |
0,05 |
0,2 |
1,0 |
>1,0 | |
|
Wskaźniki biologiczne | ||||||||
|
47 |
Saprobowość fitoplanktonu |
Indeks saprobowości |
1,0 |
1,5 |
2,5 |
3,5 |
>3,5 | |
|
48 |
Saprobowość peryfitonu |
1,0 |
1,5 |
2,5 |
3,5 |
>3,5 | ||
|
49 |
Makrobezkręgowce bentosowe, indeksy |
Indeks bioróżnorodności |
5,5 |
4,0 |
2,5 |
1,0 |
<1,0 | |
|
Indeks biotyczny |
100 |
70 |
40 |
10 |
<10 | |||
|
50 |
Chlorofil "a" |
µg/l |
10 |
25 |
50 |
100 |
>100 | |
|
Wskaźniki mikrobiologiczne | ||||||||
|
51 |
Liczba bakterii grupy coli typu kałowego |
w 100 ml |
20 |
200 |
2.000 |
20.000 |
>20.000 | |
|
52 |
Liczba bakterii grupy coli |
w 100 ml |
50 |
500 |
5.000 |
50.000 |
>50.000 | |
1) Podane wartości graniczne odnoszą się do formy rozpuszczonej metali.
2) Pestycydy obejmują sumę: lindanu, dieldryny.
3) Wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne obejmują sumę: benzo(b)fluorantenu, benzo(k)fluorantenu, benzo(a)pirenu, dibenzo(a,h)antracenu, benzo(g,h,i)perylenu, indeno(1,2,3-cd)pirenu.
Załącznik nr 2
SPOSÓB OKREŚLANIA HYDROMORFOLOGICZNEGO STANU WÓD POWIERZCHNIOWYCH ORAZ CHARAKTERYSTYKA POSZCZEGÓLNYCH KATEGORII HYDROMORFOLOGICZNEGO STANU WÓD POWIERZCHNIOWYCH
1. Sposób określania hydromorfologicznego stanu wód powierzchniowych
|
Elementy i parametry hydromorfologiczne |
Rodzaj wód |
Częstotliwość badań | ||||
|
rzeki |
jeziora |
sztuczne zbiorniki wodne | ||||
|
I. Typ wód | ||||||
|
1 |
Położenie |
n.p.m. |
X |
X |
X |
1 raz na 10 lat |
|
2 |
Wielkość zlewni |
km2 |
X |
X |
X | |
|
3 |
Budowa geologiczna |
opisowo |
X |
X |
X | |
|
4 |
Głębokość średnia |
m |
- |
X |
X | |
|
5 |
Powierzchnia zwierciadła wody |
km2 |
- |
X |
X | |
|
II. Reżim hydrologiczny | ||||||
|
6 |
Natężenie przepływu |
m3/s |
X |
1 raz w miesiącu | ||
|
7 |
Wahania stanów wody |
m |
X |
X* |
X* | |
|
8 |
Powiązanie z wodami podziemnymi |
opisowo |
X* |
X* |
X* | |
|
9 |
Możliwość niezakłóconego przepływu - ciągłość rzeki |
opisowo |
X* |
- |
- | |
|
III. Morfologia | ||||||
|
10 |
Kształt koryta |
opisowo |
X |
- |
- |
1 raz na 6 lat |
|
11 |
Wahania głębokości |
m |
X |
- |
- | |
|
12 |
Zmienność szerokości |
m |
X |
- |
- | |
|
13 |
Zmienność morfometrii |
- |
X |
X | ||
|
14 |
Prędkość przepływu wody |
m/s |
X | |||
|
15 |
Struktura strefy przybrzeżnej |
opisowo |
X |
X |
X | |
* raz w roku
2. Ocena poszczególnych kategorii hydromorfologicznego stanu wód powierzchniowych
|
Kategoria |
Opis stanu czynników hydromorfologicznych |
|
Stan bardzo dobry |
Gospodarka wodna - wielkość przepływu i jego dynamika oraz powiązania z wodami podziemnymi odpowiadają w pełni lub prawie w pełni warunkom, w których brak oddziaływań antropogenicznych.
Ciągłość rzeki - nie została przez człowieka zmieniona i umożliwia niezakłócony transport rumowiska i migrację organizmów wodnych.
Morfologia koryta - trasa rzeki, zmienność szerokości, głębokości, prędkości przepływu wody, substratu, struktury i stref przybrzeżnych odpowiadają warunkom naturalnym |
|
Stan dobry |
Występujące zmiany reżimu hydrologicznego, ciągłości rzeki, warunków morfologicznych odzwierciedlają stan, który wskazuje na oddziaływanie antropogeniczne |
|
Stan umiarkowany |
Występujące zmiany reżimu hydrologicznego, ciągłości rzeki, warunków morfologicznych odzwierciedlają stan, który wskazuje na silne oddziaływanie antropogeniczne; dochodzi do nadmiernych zakwitów glonów, rozwoju niepożądanych bakterii oraz zaniku populacji wrażliwych gatunków roślin i ryb |
Załącznik nr 3
WARTOŚCI GRANICZNE WSKAŹNIKÓW JAKOŚCI WODY W KLASACH JAKOŚCI WÓD PODZIEMNYCH1)
|
Lp. |
Wskaźnik jakości wody |
Jednostka |
Wartości graniczne w klasach I-V | ||||
|
I |
II |
III |
IV |
V | |||
|
1 |
Temperatura |
°C |
6-10 |
12 |
16 |
25 |
>25 |
|
2 |
Przewodność w 20 °C |
µS/cm |
400 |
2.500 |
2.500 |
3.000 |
>3.000 |
|
3 |
Odczyn |
pH |
6,5-9,5 |
<6,5 lub >9,5 | |||
|
4 |
Tlen rozpuszczony |
mg O2/l |
1 |
0,5 |
0,5 |
0,1 |
<0,1 |
|
5 |
Ogólny węgiel organiczny |
mg C/l |
2 |
10 |
10 |
20 |
>20 |
|
6 |
Amoniak |
mg NH4/l |
0,1 |
0,5 |
0,65 |
3 |
>3 |
|
7 |
Azotany |
mg NO3/l |
10 |
25 |
50 |
100 |
>100 |
|
8 |
Azotyny |
mg NO2/l |
0,01 |
0,05 |
0,10 |
0,25 |
>0,25 |
|
9 |
Fosforany |
mg PO4/l |
0,05 |
0,2 |
1 |
5 |
>5 |
|
10 |
Fluorki |
mg F/l |
0,5 |
1 |
1,5 |
2 |
>2 |
|
11 |
Chlorki |
mg Cl/l |
25 |
250 |
300 |
500 |
>500 |
|
12 |
Cyjanki wolne |
mg CN/l |
0,01 |
0,02 |
0,02 |
0,02 |
>0,02 |
|
13 |
Wodorowęglany |
mg HCO3/l |
100-300 |
75-100
300-350 |
50-75
350-400 |
25-50
>400 |
<25
>400 |
|
14 |
Siarczany |
mg SO4/l |
25 |
250 |
250 |
500 |
>500 |
|
15 |
Krzemionka |
mg SiO2/l |
15 |
30 |
50 |
100 |
>100 |
|
16 |
Sód |
mg Na/l |
60 |
200 |
200 |
300 |
>300 |
|
17 |
Potas |
mg K/l |
10 |
10 |
15 |
20 |
>20 |
|
18 |
Wapń |
mg Ca/l |
50 |
100 |
200 |
300 |
>300 |
|
19 |
Magnez |
mg Mg/l |
30 |
50 |
100 |
150 |
>150 |
|
20 |
Żelazo |
mg Fe/l |
0,1 |
0,3 |
0,5 |
5 |
>5 |
|
21 |
Arsen |
mg As/l |
0,01 |
0,01 |
0,1 |
0,2 |
>0,2 |
|
22 |
Bor |
mg B/l |
0,5 |
1 |
1 |
2 |
>2 |
|
23 |
Chrom |
mg Cr/l |
0,01 |
0,05 |
0,05 |
0,1 |
>0,1 |
|
24 |
Cynk |
mg Zn/l |
0,5 |
3 |
5 |
10 |
>10 |
|
25 |
Glin |
mg Al/l |
0,1 |
0,2 |
0,5 |
1 |
>1 |
|
26 |
Kadm |
mg Cd/l |
0,001 |
0,003 |
0,005 |
0,01 |
>0,01 |
|
27 |
Mangan |
mg Mn/l |
0,05 |
0,2 |
1 |
1 |
>1 |
|
28 |
Miedź |
mg Cu/l |
0,01 |
0,03 |
0,05 |
0,1 |
>0,1 |
|
29 |
Nikiel |
mg Ni/l |
0,01 |
0,02 |
0,05 |
0,1 |
>0,1 |
|
30 |
Rtęć |
mg Hg/l |
0,001 |
0,001 |
0,001 |
0,005 |
>0,005 |
|
31 |
Ołów |
mg Pb/l |
0,01 |
0,05 |
0,05 |
>0,05 |
>0,05 |
|
32 |
Fenole (indeks fenolowy) |
mg/l |
0,001 |
0,005 |
0,01 |
0,05 |
>0,05 |
|
33 |
Pestycydy2) |
µg/l |
0,1 |
1 |
2,5 |
5 |
>5 |
|
34 |
Substancje powierzchniowo czynne anionowe |
mg/l |
0,1 |
0,2 |
0,5 |
1 |
>1 |
|
35 |
Oleje mineralne (indeks oleju mineralnego) |
mg/l |
0,01 |
0,01 |
0,03 |
0,05 |
>0,05 |
|
36 |
Wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne3) |
µg/l |
0,01 |
0,02 |
0,03 |
0,05 |
>0,05 |
1) W przypadku metali podane wartości graniczne odnoszą się do ich formy rozpuszczonej.
2) Pestycydy obejmują sumę: lindanu, dieldryny.
3) Wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne obejmują sumę: benzo(b)fluorantenu, benzo(k)fluorantenu, benzo(a)pirenu, dibenzo(a,h)antracenu, benzo(g,h,i)perylenu, indeno(1,2,3-cd)pirenu.
Załącznik nr 4
METODYKI REFERENCYJNE BADAŃ WSKAŹNIKÓW JAKOŚCI WÓD POWIERZCHNIOWYCH I PODZIEMNYCH ORAZ WARUNKI ZAPEWNIENIA JAKOŚCI DANYCH
|
Lp. |
Wskaźniki jakości wody |
Jednostka |
Granica oznaczalności1) |
Precyzja2) ρ |
Dokładność3) ρ |
Zalecane metody analiz i pomiarów |
|
1 |
2 |
3 |
4 |
5 |
6 |
7 |
|
1 |
Temperatura |
°C |
- |
0,5°C |
1°C |
Termometria, pomiar in situ podczas pobierania próbki |
|
2 |
Zapach, współczynnik rozcieńczenia |
krotność |
Organoleptycznie, wg kolejnych rozcieńczeń do zaniku zapachu | |||
|
3 |
Zawiesiny ogólne |
mg/l |
5,0 |
5% |
10% |
Wagowo, po filtracji przez sączki z włókna szklanego |
|
4 |
Odczyn |
jednostka pH |
0,2 jednostki |
0,1 jednostki |
0,2 jednostki |
Elektrochemia, pomiar in situ podczas pobierania próbki |
|
5 |
Barwa |
mg Pt /l |
5 |
10% |
20% |
Spektrometria z zastosowaniem skali Pt/Co, po filtracji przez sączki z włókna szklanego |
|
6 |
Tlen rozpuszczony |
mg O2/l |
0,5 |
10% |
10% |
Elektrochemia |
|
7 |
BZT5 |
mg O2/l |
0,5 |
1,5 |
2 |
Elektrochemia lub metoda Winklera |
|
8 |
ChZT-Mn |
mg O2/l |
1,0 |
20% |
20% |
Miareczkowanie po gotowaniu z KMnO4 |
|
9 |
ChZT-Cr |
mg O2/l |
5 |
20% |
20% |
Miareczkowanie po gotowaniu z K2Cr2O7 |
|
10 |
Ogólny węgiel organiczny |
mg C/l |
1 |
10% |
20% |
Spektrometria IR; kulometria |
|
11 |
Amoniak |
mg NH4/l |
0,05 |
10% |
20% |
Spektrometria UV-VIS; chromatografia jonowa |
|
12 |
Azot Kjeldahla |
mg N/l |
0,2 |
10% |
20% |
Mineralizacja i destylacja, spektrometria UV-VIS |
|
13 |
Azotany |
mg NO3/l |
1 |
20% |
20% |
Spektrometria UV-VIS |
|
14 |
Azotyny |
mg NO2/l |
0,01 |
20% |
20% |
Chromatografia jonowa ; spektrometria UV-VIS |
|
15 |
Fosforany |
mg PO4/l |
0,5 |
10% |
20% |
- Chromatografia jonowa |
|
0,05 |
- Spektrometria UV-VIS | |||||
|
16 |
Fosfor ogólny |
mg P/l |
0,05 |
15 % |
20% |
Mineralizacja, spektrometria UV-VIS; atomowa spektrometria emisyjna z plazmą wzbudzoną indukcyjnie |
|
17 |
Substancje rozpuszczone |